ساختار انیمیشن در ایران رو به رشد است / با حامد کاتبی از “در مسیر باران” تا “سرزمین مقدس”

انیمیشن “در مسیر باران” فیلمی است به کارگردانی حامد کاتبی که این روزها بر پرده نقره‌ای سینما دیده می‌شود.
او در درباره ایده شکل گیری این فیلمنامه بیان کرد: ایده کلی و نگارش فیلمنامه حدود شش ماه به طول انجامید. از آنجا که با یک ساختار جمعی کار می‌کنیم، در اتاق فکری که داریم چند ایده بررسی شد و در نهایت به این ایده رسیدیم. در انیمیشن همواره اتفاقات متفاوتی در حال رخ دادن است و فیلمنامه تا پایان شکل گیری استوری بورد قابلیت تغییر دارد؛ بنابراین فیلمنامه “در مسیر باران” نیز در این مرحله دستخوش تغییراتی شد تا به نتیجه نهایی رسیدیم و ماحصل آن، فیلمی است که امروز بر پرده سینماها دیده می‌شود. “در مسیر باران” دو خط روایی موازی اصلی دارد که در اواسط فیلم این دو به هم پیوند می‌خورند. قصه اصلی زندگی مردی است به نام ریان که با خانواده خود زندگی می‌کند و شرایط زندگی خوبی دارد تا خشکسالی فرا می‌رسد و او دچار مشکلاتی می‌شود برای مرتفع کردن این مشکلات او با یک تاجر آشنا و سفر آن‌ها آغاز می‌شود. این فیلم پر از لوکیشن‌ها و اتفاقات متفاوت است، اما روایت دوم به زندگی امام رضا (ع) می‌پردازد که از مدینه تا مرو را در نظر گرفته‌ایم. کاراکترهای اصلی ما در طی مسیر با آثار مرتبط با ایشان برمی‌خورند و در نهایت بهم می‌پیوندند.
کاتبی در ادامه درباره بازخورد مخاطبان با این اثر نیز گفت: این فیلم یک اثر تاریخی مذهبی است. از آنجا که امروز فیلم‌های کمدی مخاطب خود را دارند، قطعا این آثار بیشتر از سایر فیلم‌ها مورد توجه هستند، اما در شرایطی که امروز حال و روز سینما خیلی خوب نیست، فیلم ما موفق شده است به شکل پلکانی و هفتگی مخاطب خود را جذب کند. تبلیغات تلویزیونی وشهری ما تازه شروع شده است و ساختار متفاوتی نیز دارد. در حال حاضر ما دو نوع بازخورد داریم، دسته نخست کسانی هستند که در سالن سینماها فیلم را می‌بینند و از آن راضی بیرون می‌آیند که این برای من بسیار اهمیت دارد و دسته دوم مخاطبی است که به صورت پلکانی افزایش پیدا می‌کند و برای سینمادار و پخش کننده این استقبال مشهود است و از همین رو فیلم را حمایت می‌کنند.
وی ادامه داد: شرایط اکران فیلم به یک باره پیش آمد. این فیلم دو سال پیش در جشنواره فیلم فجر موفق به دریافت جایزه بهترین کارگردانی انیمیشن شد و از آن سال به بعد ما برای اکران تلاش کردیم، اما هربار به نتیجه نرسیدیم و اکران فیلم به تعویق افتاد. دلیل این تعویق را هم نمی‌دانم تنها می‌توان گفت شاید یک بخش آن موضوعات اجتماعی است، اما این اتفاق خوشایند نیست. در نهایت ما با ساختار مناسبتی جلوآمدیم و قرار بود یک هفته روی پرده بماند اما به دلیل استقبال خوب، اکران فیلم ادامه یافت و به صورت جدی‌تر اتفاقات را پیگیری کردیم. در ابتدا سالن‌های ما بسیار کم بود اما همین تعداد کم نیز همواره مملو از تماشاگر بود و از این هفته تعداد سالن‌ها نیز بیشتر می‌شود. علاوه براین تعداد سالن‌ها ما از این هفته تبلیغات شهری و تلویزیونی را نیز خواهیم داشت و امیدواریم که اتفاقات کمک کنند که این اثر دیده شود.
این کارگردان درباره مخاطب هدف انیمیشن خود نیز اظهارکرد: این فیلم برای رده سنی نوجوانان در نظر گرفته شده است، ولی همه سنین را در بر می‌گیرد و برای همه قابل فهم است. ضمن این که تفاوتی که این کار با سایر آثار در این زمینه دارد این است که تلاش شد تا موضوعات با تکنیک روز برای مخاطب ترجمه شوند. تکنیک انیمیشن و اتفاقات به روز بود و این جذابیت را ایجاد می‌کند تا موضوعات تاریخی با زبان امروز بیان شوند. تکنیکی که کار کردیم ساختار واقع‌گرا بود و از حضور بازیگرانی چون امین زندگانی و رحیم نوروزی بهره گرفتیم تا سینمای رئال و انیمیشن را بهم پیوند بزنیم و از تجربیات سینمای رئال استفاده کردیم. به طور مثال طراحی صحنه کار توسط مجید میرفخرایی انجام شد. ساختار واقع گرایانه اتفاقی است مرسوم در تمام دنیا که با استفاده از چهره‌های شناخته شده کار می‌شود یا به صورت صداپیشگی یا براساس چهره بازیگران یا خود بازیگر اتفاق می‌افتد.
کاتبی در ادامه به وضعیت انیمیشن اشاره کرد و افزود: انیمیشن یک ساختار رو به رشد دارد و در حال جا افتادن است. انیمیشن بلند یک پروسه تولیدی عظیم دارد و بسیاری از کشورها این ساختار را ندارند. در ایران نیز این اتفاق در حال رخ دادن است و باعث شده تا بتوانیم هر سال یکی دو کار در سینما داشته باشیم. این حجم تولید باعث می‌شود، کیفیت تولیدات انیمیشن بالا برود و شناخت مخاطب و حواشی آن که اهمیت دارد نیز بیشتر شود. مخاطب سلیقه دیدن انیمیشن در سینما را به دست می‌آورد و انیماتورها نیز خود را با این موضوعات وفق می‌دهند. معمولا انیمیشن در سینماها جزو آثار پرفروش هستند و همه اعضای خانواده را در نظر می‌گیرند و آینده روشنی پیش رو دارند. انیمیشن امروز تهیه کننده بخش خصوصی و حمایت دولتی را نیازمند است. در چنین شرایطی تولید متحول می‌شود اما تا تولیدات حمایت متفاوت یابند، این پروسه بسیار سخت می‌گذرد. تلاش می‌کنیم بخش خصوصی برای سرمایه گذاری در سینمای انیمیشن ایران رغبت پیدا کند.
وی ادامه داد: انیمیشن به ذات مخاطب گسترده‌ای دارد و از رئال نیز میزان مخاطبش بیشتر است؛ اما هنوز جایگاه خودش را نیافته است. امروز فیلم‌های کمدی و کودک فروش خوبی دارند. باید توانایی ساخت انیمیشن بلند را نیز داشته باشیم و مخاطب نیز توانایی درک آن را داشته باشد. این دو عامل را در حال حاضر در اختیار داریم، اما حلقه سوم که جذب سرمایه گذار است بسیار سخت است، چرا که تولید انیمیشن یک پروسه هزینه‌بر و زمان‌بر است و باید شرایطی فراهم شود که یک استودیو حداقل در سال چند کار موازی را با هم پیش ببرد که در دنیا نیز این اتفاق افتاده است و استودیوهای بزرگ همزمان چند کار را با هم پیش می‌برند. اگر به شکل خصوصی پیش برویم باید به شکل مداوم کار تولید شود و این باعث می‌شود آینده انیمیشن امیدوار کننده باشد.
کاتبی در پاسخ به این سوال که چرا انیمیشن‌های تولیدی سینمای ایران تنها جنبه دینی مذهبی دارند، گفت: باید همه نوع کار داشته باشیم اگر کار به یک سمت پیش می‌رود شیوه درستی نیست. باید همه حوزه‌های مرتبط با کودک را در نظر بگیریم انیمیشن در کشور ما حمایت می‌شود و تا پا بگیرد و جا بیفتد. انیمیشن باید به ایده‌آل‌های مرتبط با کودکان نزدیک باشد. اگر صرف دینی است باید در ساختاری مثلا فانتزی قرار بگیرد و برای شناخت مخاطب در شروع نیاز به آزمون و خطا داریم و به تمام سبک‌ها نیازمندیم. به ازای هر آدم تکنیک در انیمیشن وجود دارد. هرچه بیشتر در موضوعات فراگیرتر قرار بگیریم مسلما نیاز به موضوعات رنگارنگ‌تری داریم تا به این هنرصنعت کمک کند.
وی درخاتمه درباره سایر فعالیت‌های خود نیز بیان کرد: یک سریال در دست تولید دارم که دو فصل آن تمام شده است. این سریال “سرزمین مقدس” نام دارد و به تولد حضرت مسیح (ع) می‌پردازد. یک کار بین‌المللی است که مشغول کار روی آن هستیم. تاکنون ۲۰ قسمت ۲۰ دقیقه‌ای از آن آماده پخش شده است. علاوه بر این مشغول نگارش یک فیلمنامه سینمایی نیز هستیم که پس از اتمام تولید خواهد شد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *